The Бульба

Крыху рэфлексіі наконт «Форуму Астрожскіх» у Кіеве. У Кіеў прыязджаюць прадстаўнікі беларускіх дэмакратычных сіл і эксперты з еўрапейскіх сталіц у межах грантавага праекта. Праводзяць сустрэчы, робяць фота на фоне Кіева, выступаюць з гучнымі заявамі пра беларусаў ва Украіне. І часам складаецца ўражанне, што яны сапраўды лічаць сябе нейкімі місіянерамі, якія прыехалі навучыць беларускую супольнасць ва Украіне, як ёй жыць і што рабіць. Але ёсць адна важная рэч, пра якую, здаецца, забываюцца. Беларусы ва Украіне ўжо даўно сталі суб’ектам, а не аб’ектам для грантавых праектаў. Таму крыху дзіўна выглядае, калі прыезд у Кіеў, некалькі сустрэч і фотаздымкаў потым прэзентуюцца як вялікая праца з беларускай супольнасцю ва Украіне. Усе разумеюць: гэтыя фота патрэбныя не толькі для Кіева. Яны таксама павінны паказаць тым, хто ў еўрапейскіх сталіцах ацэньвае грантавы праект, што «праца на месцах» адбываецца. Але ўзнікае простае пытанне: дзякуючы каму ўвогуле стала магчымым прыязджаць ва Украіну і праводзіць тут такія мерапрыемствы? Чаму за ўсе гэтыя гады так і не выстроены нармальны, сістэмны дыялог з тымі беларусамі, дзякуючы якім для многіх з гэтых «місіянераў» сёння ўвогуле стала магчымым працаваць ва Украіне? З тымі, хто з 2014 года ваюе за Украіну. З тымі, хто аддаў за яе сваё жыццё. З тымі, хто ўсе гэтыя гады дапамагае Украіне і беларусам ва Украіне. Чаму замест рэальнага дыялогу мы зноў бачым форумы, фотаздымкі і гучныя заявы пра тое, што трэба рабіць беларускай супольнасці? І, шчыра кажучы, узнікае пытанне, ці магчымы такі дыялог увогуле, калі людзі прыязджаюць ва Украіну фактычна як госці на некалькі дзён і не маюць за сабой рэсурсаў, паўнамоцтваў ці рэальных магчымасцяў нешта прапанаваць беларускай супольнасці ва Украіне. Бо дыялог — гэта не калі адзін бок прыязджае, выступае і расказвае, як усё павінна быць. Дыялог — гэта калі ёсць што прапанаваць, ёсць што абмеркаваць і ёсць гатоўнасць слухаць тых, хто працуе тут штодня. Беларусаў ва Украіне ўжо не трэба прадстаўляць праз прыгожыя фота з Кіева. Мы самі сябе прадстаўляем. І нам не патрэбныя місіянеры з еўрапейскіх сталіц, каб расказваць, хто мы, чым займаемся і што нам трэба.