سید عباس عراقچی

گفتگوی اختصاصی شبکه الجزیره با سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه/۳: 🔹خبرنگار: آمریکایی‌ها نمی‌توانند هیچ توافقی را بدون بازگشت بازرسان به‌عنوان نخستین گام بپذیرند؟ آیا در مهلت پنج، هفت یا دو روزه، انتظار دارند ایران اقدام مشخصی در زمینه برنامه هسته‌ای انجام دهد؟ از جمله بازگشت بازرسان و پذیرش آن، کاهش سطح غنی‌سازی و اعلام آن، یا اعلام آمادگی برای خارج کردن اورانیوم با غنای ۶۰ درصد یا بالاتر؟ 🔹دکتر عراقچی: ایران عضو ان‌پی‌تی است و همواره به تعهدات خود در چارچوب ان‌پی‌تی پایبند بوده است. اما یک واقعیت نیز وجود دارد و آن اینکه تأسیسات هسته‌ای ما که تحت نظارت آژانس بودند و در چارچوب پادمان‌های آژانس قرار داشتند، مورد حمله نظامی واقع شدند. این موضوعی کاملاً جدید در بحث هسته‌ای و تأسیسات هسته‌ای در جهان است. سابقه ندارد که چندین تأسیسات هسته‌ای مورد حمله نظامی قرار بگیرند. این یک خط قرمز بزرگ بود که از سوی آمریکایی‌ها و رژیم صهیونیستی رد شد. طبیعی است که این موضوع باعث شده روابط ما با آژانس دچار اختلال شود. پرسش‌ها و ابهامات زیادی بین ما و آژانس وجود دارد؛ یا بهتر است بگویم ما درباره آژانس پرسش‌ها و ابهامات زیادی داریم. در مورد بازرسی از تأسیساتی که مورد حمله قرار گرفته‌اند، آژانس هیچ پروتکلی ندارد. هیچ روشی وجود ندارد که مشخص کند از این تأسیسات چگونه باید بازرسی صورت بگیرد. بنابراین فاصله زیادی داریم تا با آژانس به نقطه‌ای برسیم که درک مشترکی بین ما پدید بیاید، نگرانی‌های ما برطرف شود و امکان یک همکاری عادی دوباره به وجود بیاید. به اعتقاد ما، این نیز یکی از موضوعاتی است که می‌تواند پس از آنکه مرحله باز شدن تنگه هرمز را پشت سر گذاشتیم، بحث شود. اگر قرار باشد روزی توافق هسته ای داشته باشیم آژانس نقش خواهد داشت. ولی هماهنطور که گفتم در مورد دو توافق صحبت می کنیم توافق در مورد باز شدن تنگه هرمز شروط خود را دارد که ربطی به هسته ای هم ندارد این موضوع می‌تواند اجرایی شود. موضوع دوم، توافق درباره برنامه هسته‌ای ایران است که شروط خاص خودش را دارد. ابتدا باید اعتمادسازی صورت بگیرد و بعد، وقتی اعتماد لازم ایجاد شد، وارد گفت‌وگو می‌شویم و بر اساس نتیجه گفت‌وگوها به‌درستی عمل خواهیم کرد. طبیعتاً در هر توافق هسته‌ای، آژانس نقش خواهد داشت؛ اما توافق هسته‌ای از پیچیدگی‌های بسیار زیادی برخوردار است. ما در سال ۲۰۱۵، دو سال و نیم مذاکره کردیم و نتیجه آن یک سند ۱۰۴ صفحه‌ای بود. اکنون ممکن است بتوان مذاکرات کوتاه‌تری هم انجام داد، ولی این مذاکرات، مذاکرات آسانی نخواهد بود. اگر اعتماد ایجاد شود، اگر آمریکایی‌ها شروط ما را بپذیرند و تنگه هرمز باز شود، به اعتقاد من فضای اعتماد ایجاد خواهد شد که راه را برای مذاکرات بعدی در موضوعاتی که مورد توافق ما و آن‌ها قرار خواهد گرفت، باز می‌کند. 🔹خبرنگار: دقیقاً کدام‌یک از پیشنهادها در این خصوص مطرح شده است؟ 🔹دکتر عراقچی: پیشنهادهایی مطرح شده و ما در حال بررسی آن‌ها هستیم، ولی این موارد همگی مربوط به مرحله بعد می‌شوند. مرحله اول، بازگشایی تنگه هرمز است که باید پس از اجرای شروط ایران انجام شود. اگر این مرحله انجام شود، به نظر من راه باز می‌شود و اعتماد لازم ایجاد خواهد شد تا بتوانیم درباره مسائل بعدی راحت‌تر فکر کنیم. 🔹خبرنگار: چه کسی یا چه چیزی ضامن هرگونه توافق جزئی درباره تنگه هرمز خواهد بود؟ روسیه، چین، میانجی‌ها، قطر و پاکستان، عربستان سعودی یا کشورهای عضو پیمان مکه؟ چه کسی تضمین می‌دهد 🔹دکتر عراقچی: تنها ضامن نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران هستند.ما در روابط بین الملل ضمانت ۱۰۰ درصد نداریم. قدرت ما ضامن هر توافقی است. اگر ما توافقی بکنیم، به اتکای مردممان، به اتکای قدرتمان و به اتکای نیروهای مسلح خودمان این کار را خواهیم کرد. آمریکایی‌ها و صهیونیست‌ها ما را آزموده‌اند. دو بار و سه بار با ما جنگیدند، به امید اینکه بتوانند تغییرات اساسی ایجاد کنند و ما را تسلیم کنند؛ ولی نتیجه آن را دیدند. اکنون نزدیک به هشت ماه است که در یک باتلاق گرفتار شده‌اند. ضامن امنیت ما و ضامن توافقاتی که انجام می‌دهیم، همه این‌ها قدرت جمهوری اسلامی ایران است و ما با اتکای به این قدرت مذاکره می‌کنیم. 🔸@s_a_araghchi